CEL I ZAKRES SYMPOZJUM

Nadrzędnym celem Sympozjum jest prezentacja aktualnych osiągnięć naukowych i najnowszych wyników badań, weryfikacja metod badawczych, wyciąganie wniosków z prowadzonych badań. Podczas Sympozjum możliwe będą: wymiana wiedzy, doświadczeń, nawiązywanie współpracy i planowanie wspólnych projektów naukowych. Cele te zostaną osiągnięte dzięki obecności wybitnych naukowców.

Nadrzędny cel Sympozjum, to prezentacja najnowszych osiągnięć w badaniach z zakresu metagenomiki, metataksonomiki, metatranskryptomiki, metabolomiki, proteomiki, biologii molekularnej, bioinformatyki czy oddziaływań pomiędzy mikroorganizmami w różnych niszach ekologicznych. Aplikacja innowacyjnych technik „omicznych” umożliwia poznawanie nowych mikrobiomów, monitorowanie składu konsorcjum mikroorganizmów oraz badanie możliwości ich wykorzystania w biotechnologii, medycynie, rolnictwie i ochronie środowiska. W tym kontekście organizacja Sympozjum naukowego, poświęconego właśnie tym innowacyjnym technikom badawczym jest niezwykle istotna, pozwalając naukowcom na prezentację najnowszych wyników badań metagenomicznych, umożliwiając im ciekawe dyskusje, wymianę doświadczeń i nawiązanie nowych współprac. Mikroorganizmy środowiskowe napędzają bowiem cykle biogeochemiczne, w tym biorą istotny udział w procesach obiegu węgla. Dokładne poznanie struktur społeczności jakie tworzą oraz zasad ich funkcjonowania i czynników wpływających na dynamikę procesów zachodzących w przyrodzie jest obecnie kluczowe dla opracowywania strategii łagodzenia skutków zmian klimatu, jakich aktualnie doświadczamy. Zadanie to można z całą pewnością włączyć do efektów Sympozjum. Najistotniejsza wydaje się obecnie ochrona bioróżnorodności mikroorganizmów oraz opracowanie nowych strategii w praktykach rolniczych i innych gałęziach przemysłu wykorzystujących potencjał metaboliczny mikroorganizmów. Podejmowanie tych wyzwań umożliwiają techniki metagenomiczne, które znalazły bardzo szerokie zastosowania w różnych sektorach badawczych. Metagenomika stosowana w badaniach środowiskowych jest rewolucyjną metodą, która pozwala na poznawanie i wyjaśnianie skomplikowanych interakcji zachodzących pomiędzy mikroorganizmami, co do tej pory nie było możliwe. Jedynie metody analiz molekularnych pozwalają badać mikrobiotę środowisk naturalnych ponieważ, w warunkach laboratoryjnych, można wyhodować mniej niż 1% mikroorganizmów środowiskowych z tzw. społeczności mikroorganizmów, ‘microbial community’. Z kolei, metagenomika aplikacyjna, umożliwia monitorowanie zmian w składzie konsorcjum mikroorganizmów prowadzących dany proces biotechnologiczny. Może to być wykorzystywane w różnych dziedzinach przemysłu, w rolnictwie np. do monitorowania zmian składu mikrobioty pól uprawnych, w bioremediacji terenów zanieczyszczonych do weryfikacji zmian w strukturze populacji powodowanych zanieczyszczeniem, w produkcji żywności do monitorowania ewentualnych zmian w proporcjach mikroorganizmów prowadzących procesy fermentacyjne. Dodatkowo, metagenomika daje nowe możliwości opracowania jeszcze bardziej precyzyjnego systemu monitorowania przebiegu procesów technologicznych. Monitorowanie zmian składu konsorcjum, w czasie rzeczywistym, daje bowiem możliwość natychmiastowej reakcji aby zapobiec niepowodzeniu technologii produkcyjnej z wykorzystaniem mikroorganizmów. W rolnictwie i ogrodnictwie z kolei, metagenomika otwiera całkiem nowe możliwości wspierania decyzji dotyczącej dobrania odpowiedniej metody ochrony roślin. Dzięki tym technikom, można np. błyskawicznie zweryfikować pojawienie się fitopatogenów, omijając czasochłonne techniki ich izolacji i identyfikacji i odpowiednio szybko zareagować.

Sympozjum pozwoli na integrację i zacieśnienie kontaktów środowiska naukowego z obszaru nauk biologicznych, mikrobiologicznych, środowiskowych, biotechnologicznych i rolniczych, zwłaszcza w zakresie prowadzenia interdyscyplinarnych badań nad bioróżnorodnością mikroorganizmów różnych środowisk, uwzględniając najnowsze narzędzia biologii molekularnej (w tym przede wszystkim sekwencjonowanie następnej generacji czy sekwencjonowanie trzeciej generacji) i wpisuje się doskonale w cele aktualnych dokumentów strategicznych, takich jak Strategia na Rzecz Bioróżnorodności do 2030 roku. Organizowane Sympozjum będzie też świetną okazją do spotkania badaczy wykorzystujących w swojej codziennej pracy różne techniki sekwencjonowania i umożliwi kontynuację dyskusji nad skutecznością i wiarygodnością stosowanych metod metagenomicznych w analizie próbek środowiskowych.

Ważny jest też fakt, że wspomniane Sympozjum jest jedynym w Polsce, cyklicznym wydarzeniem naukowym obejmującym wiedzę na temat kompleksowego, niezależnego od metod hodowlanych rozpoznania bioróżnorodności mikroorganizmów w różnych środowiskach.